Fy Iechyd

Diogelwch Tân

Gall tanau ddechrau yn sydyn a lledaenu'n gyflym gan ddifrodi eich cartref a rhoi bywydau mewn perygl.

Achosir tanau mewn amrywiaeth o ffyrdd ond mae ychydig o ragofalon syml y gallwch eu cymryd i'w hatal rhag cychwyn. Y ffordd fwyaf effeithiol o achub bywyd ac atal anaf pan fo tân yw cael larwm mwg wedi'i osod ar bob llawr yn y tŷ a'i wirio'n wythnosol. Un wedi'i wifro i'r prif gyflenwad yw'r gorau. Fel arall gallwch ddewis un â batri deng mlynedd.

 

Cyngor cyffredinol:

  • Cadwch fatsis a thanwyr o olwg a chyrraedd plant.
  • Diffoddwch a gwaredwch sigarennau yn iawn.
  • Sicrhewch fod gard priodol ar bob tân a gwresogydd.
  • Bydd gard priodol yn gorchuddio'r lle tân cyfan neu'r ardal o amgylch y tân - nid yn unig y tân ei hun. Pan fo plant o gwmpas defnyddiwch un â chlipiau ochr sy'n cael eu gosod i fracedi wal sefydlog.
  • Os oes gennych dân glo defnyddiwch gard gwreichion dros nos.
  • Sicrhewch nad yw gwresogyddion cludadwy a chanhwyllau yn agos at ddodrefn a llenni.
  • Peidiwch â sychu neu grasu dillad dros neu wrth ymyl y tân neu'r popty.
  • Sicrhewch fod eich blanced drydan yn cael ei gwirio'n rheolaidd.
  • Peidiwch â phrynu dodrefn heb y label gwrth-dân oherwydd gallai fynd ar dân yn rhwydd.
  • Peidiwch â gorlwytho socedi trydan.

 

Rydych bron i dair gwaith yn fwy tebygol o gael eich lladd mewn tân sy'n dechrau gyda'r nos felly sicrhewch fod gennych drefn dda gyda'r nos:

  • Sicrhewch fod pob sigarét wedi'i ddiffodd yn gywir.
  • Caewch bob drws a diffoddwch swîts / datgysylltu plygiau bob offer (ac eithrio'r rhai sydd wedi'u cynllunio i gael eu gadael ymlaen megis oergelloedd a rhewgelloedd).
  • Peidiwch â gadael y Teledu neu offer trydanol arall ar y modd segur. Diffoddwch y swîts a datgysylltu'r plwg bob tro pan nad ydych yn eu defnyddio.
  • Os oes angen cadw drws ystafell wely ar agor caewch y drysau i'r lolfa a'r gegin.
  • Peidiwch ag ysmygu yn y gwely.
  • Trefnwch lwybr dianc a'i ymarfer fel bod pawb yn gwybod sut i fynd allan yn ddiogel. Cofiwch efallai y bydd angen i chi adael y tŷ yn y tywyllwch.
  • Byddwch yn ofalus iawn os ydych yn flinedig neu wedi bod yn yfed.
  • Diffoddwch eich blanced drydan a datgysylltu'r plwg pan fyddwch yn y gwely oni bai ei fod wedi'i gynllunio i gael ei adael ymlaen dros nos.

Mae Gwasanaethau Tân ac Achub De Cymru yn cynnig gwiriad diogelwch tân y cartref am ddim. Yn ystod yr ymweliad bydd y Gwasanaeth Tân yn rhoi cyngor personol i chi ar sut i leihau'r perygl o dân, cyngor ar sut i adael argyfwng a lle bo angen, byddant yn cyflenwi a gosod larymau mwg. Mae'r gwasanaeth hwn am ddim ac ar gael i bawb. I drefnu ymweliad cysylltwch â'r Gwasanaeth Tân ac Achub ar 0800 169 1234.

 

I goginio'n ddiogel:

  • Peidiwch â choginio os ydych wedi bod yn yfed.
  • Peidiwch byth â gadael beth bynnag rydych yn ei goginio.
  • Cadwch lygad ar y badell wrth ffrïo saim dwfn bob amser. Ni ddylai'r badell fod yn fwy nag un traean yn llawn o olew. Gwell fyth fyddai prynu ffrïwr saim dwfn â rheolydd thermostatig neu defnyddiwch sglodion popty.
  • Peidiwch â gadael y peiriant golchi, peiriant golchi llestri neu'r sychwr dillad ymlaen gyda'r nos pan fyddwch allan.
  • Cadwch y popty, pentan, tostiwr a'r gril yn lân - gall gormod o fraster, briwsion a saim fynd ar dân yn rhwydd.
  • Cadwch eitemau fflamadwy megis erosolau, gludyddion, olew, paraffin neu betrol draw o blant a lle nad ydynt mewn cyswllt uniongyrchol â gwres neu olau haul.

 

Dathlwch yn ddiogel - mae goleuadau addurniadol a chanhwyllau yn achosi perygl felly:

  • Peidiwch â gorlwytho socedi trydan â goleuadau Nadolig ychwanegol.
  • Os oes angen rhagor o blygiau arnoch defnyddiwch addasydd 'math bar' gyda ffiws.
  • Diffoddwch ganhwyllau yn gywir a pheidiwch byth â'u gadael heb oruchwyliaeth.
  • Peidiwch â mynd allan a gadael goleuadau Nadolig neu ganhwyllau yn llosgi. Gwiriwch eu bod wedi diffodd cyn i chi adael y tŷ a chyn i fynd i'r gwely.
  • Os oes gennych hen oleuadau ystyriwch brynu rhai newydd a fydd yn cwrdd â safonau diogelwch llawer uwch.
  • Peidiwch â defnyddio goleuadau tu allan oni bai eu bod wedi'u creu i'w defnyddio ar gyfer hynny.
  • Pe bai tân yn cychwyn, peidiwch â rhoi eich hunan mewn perygl drwy geisio mynd i'r afael ag ef. Cyngor y Gwasanaeth Tân yw:
Ewch allan, arhoswch allan a ffoniwch y gwasanaeth tân.
Am wiriad diogelwch y cartref am ddim a larymau mwg am ddim ffoniwch eich gwasanaeth tân lleol ar 0800 169 1234.

 

Dolenni Diogelwch Tân

» Gwasanaeth Tân ac Achub De Cymru

» Firebrake Wales

» Fire Kills (Directgov)

Am wiriad diogelwch y cartref am ddim a larymau mwg am ddim ffoniwch eich gwasanaeth tân lleol ar 0800 169 1234.

 

» Yn ôl i'r brig

Wyddech chi

  •    Fod gennych hawl i adolygu eich meddyginiaethau gyda'ch fferyllydd lleol am ddim.
  •    Gall diet cytbwys, iach, ymarfer corff yn amlach a cholli pwysau pe bai angen rwystro datblygu'r clefyd siwgr.
  •    Gall pobl ifanc rhwng 13 a 25 oed gael cyngor cyfrinachol ynghylch iechyd rhywiol a derbyn condomau am ddim oddi wrth y Cynllun Cerdyn Condom Caerdydd.
  •    Gallai lleihau faint o halen sydd yn eich bwyd o 9g i 6g leihau pwysau gwaed.
  •    Mae camddefnyddio alcohol wedi golygu bod rhyw 33,000 o bobl yng Nghymru a Lloegr wedi gorfod mynd i'r ysbyty am eu bod yn dioddef o glefyd yr afu oherwydd alcohol.
  •    Gallai gwella'ch diet eich rhwystro rhag dioddef o draean o'r holl ganserau.
  •    Mae gan dros 40% o blant 5 oed yng Nghaerdydd un neu fwy o ddannedd pwdr.
  •    Ar hyn o bryd dywedir fod dros hanner poblogaeth Caerdydd dros bwysau neu'n ordew.
  •    Os ydych yn gyrru ar ôl yfed dwywaith y terfyn alcohol cyfreithiol rydych chi 30 gwaith mwy tebygol o achosi damwain ar y ffordd, na gyrrwr sydd heb yfed.
  •    Mae tystiolaeth yn dangos bod diet cytbwys iach, gweithgareddau corfforol a chadw pwysau iach yn effeithiol o ran osgoi a thrin gorbwysedd.
  •    Mae bod yn ordew yn golygu y gallech chi farw rhyw 9 mlynedd ynghynt.
  •    Gall ymarfer corff rheolaidd helpu'n sylweddol os ydych chi'n teimlo'n isel eich ysbryd, dan bwysau neu'n bryderus.
  •    Mae diet sy'n llawn ffrwythau a llysiau yn lleihau'r perygl o ddioddef oherwydd clefyd y galon.
  •    Bydd 650 miliwn o'r bobl sy'n fyw heddiw, yn marw oherwydd tybaco.
  •    Gallai bwyta darn ychwanegol o ffrwythau a llysiau y diwrnod olygu fod rhyw 4% yn llai o berygl o ddioddef clefyd y galon a 6% yn llai o berygl o ddioddef strôc.
  •    Os ydych chi'n ymarfer corff yn rheolaidd, rydych chi'n 50% yn llai tebygol o fynd yn ordew.
  •    Gellid arbed bron i £2000 y flwyddyn drwy roi'r gorau i ysmygu 20 sigar&eacure;t y dydd.
  •    Os ydych chi'n ymarfer corff yn rheolaidd, rydych ryw 50% yn llai tebygol o ddatblygu clefyd y galon na'r bobl hynny na ydynt yn ymarfer corff.
  •    Trwy ymarfer corff yn rheolaidd rydych yn lleihau'r perygl o ddatblygu osteoporosis.
  •    Mae wedi'i brofi fod ysmygu yn ystod cyfnod beichiogrwydd yn un o achosion marwolaeth grud.
  •    Yng Nghymru, amcangyfrifir bod peidio ag ymarfer corff yn costio rhyw £650 miliwn y flwyddyn i'r gwasanaeth iechyd a'r economi yn gyffredinol.
  •    Mae'r 6,000 o ddynion sy'n marw o glefyd y galon bob blwyddyn yn uniongyrchol oherwydd alcohol.
  •    Dim ond 26% o oedolion yng Nghaerdydd sy'n gwneud hanner awr o ymarfer corff 5 diwrnod yr wythnos.