Fy Iechyd

Iechyd Rhywiol

Bydd iechyd rhyw da yn eich galluogi i aros yn iach, gwneud dewisiadau am ddefnyddio dulliau atal cenhedlu a gwybod ble i fynd i gael gafael ar wasanaethau iechyd rhyw.

 

» Yn ôl i'r brig

 

Beth yw'r manteision sy'n gysylltiedig â chael iechyd rhyw da a pherthnasau iach?

Mae iechyd rhyw da yn eich galluogi i aros yn iach, gwneud penderfyniadau ynghylch defnyddio dulliau atal cenhedlu a gwybod ble i fynd i gael gafael ar wasanaethau iechyd rhyw. Gallwch ddewis a ydych am gael rhyw ai peidio, ac ni ddylech teimlo o dan bwysau i gael rhyw. Gall perthnasau iach eich gwneud yn hapus, yn gyflawn a rhoi teimlad o ddaioni i chi.

» Yn ôl i'r brig

 

Beth sy'n digwydd yn fy ardal leol i'm helpu?

Os oes angen dulliau atal cenhedlu arnoch gallwch fynd i'ch meddygfa teulu leol a all roi cyngor a gwybodaeth i chi am iechyd rhyw a sawl math o ddull atal cenhedlu. Gallwch hefyd fynd i Glinigau Cynllunio Teulu sydd wedi eu lleoli ym mhob rhan o Gaerdydd.

Mae'r Gwasanaeth Iechyd Rhyw Integredig yn ymgorffori Meddygaeth Genhedlol-Wrinol (GUM) a gwasanaethau Cynllunio Teulu ac yn cynnig profion a thriniaeth ar gyfer heintiau a drosglwyddir yn rhywiol, ynghyd â chyngor ar atal cenhedlu a phrofion beichiogrwydd. Mae'r gwasanaeth wedi ei leoli yn Ysbyty Brenhinol Caerdydd ac mae ganddo amrywiaeth o glinigau galw heibio yn ystod yr wythnos yn ogystal â chlinig i bobl ifanc (o dan 19 oed). Ffôniwch 029 2033 5208 i gael gwybodaeth.

Gynllun Cerdyn-C

Gall pobl ifanc rhwng 13-25 oed gael cyngor iechyd rhyw cyfrinachol a chondomau AM DDIM gan Gynllun Cerdyn Condom Caerdydd (Cerdyn-C). Mae'r cynllun hwn yn gweithredu ar draws Caerdydd, yn bennaf o ganolfannau ieuenctid a mudiadau gwirfoddol. Er mwyn cael mwy o wybodaeth am ble mae'r cynllun cerdyn-c ar gael, anfonwch e-bost at Dîm Iechyd Cyhoeddus Lleol Caerdydd neu ffôniwch 029 20556029.

Darllenwch y gwefannau a restrir uchod i gael gwybodaeth fanwl am wasanaethau a chyngor lleol ar iechyd rhyw.

» Yn ôl i'r brig

 

Ble y gallaf gael gafael ar ddulliau atal cenhedlu brys?

Gellir cymryd dulliau atal cenhedlu brys hyd at 72 awr ar ôl cael rhyw heb ddiogelwch a gall arbed beichiogrwydd. Pilsen ydyw sydd hefyd y cyfeiri ato'n anghywir fel y 'morning after pill'.

Gallwch gael dull atal cenhedlu brys gan unrhyw feddyg teulu sy'n darparu gwasanaethau atal cenhedlu, clinigau cynllunio teulu neu glinig gwasanaeth iechyd rhyw integredig. Os ydych wedi cofrestru â meddyg teulu gallwch hefyd ddefnyddio 'Gwasanaeth 'y tu allan i oriau'.

Gallwch hefyd brynu dulliau atal cenhedlu brys gan rai fferyllwyr sydd wedi'u hyfforddi'n arbennig am tua £30.

» Yn ôl i'r brig

 

Cenedlaethol Dyddiau: Iechyd Rhywiol

14 Ionawr 2011

STiQ Day.

www.stiq.co.uk


14 Chwefror 2011

Diwrnod Meddwl Am Ryw Cymdeithas Trafferthion Rhywiol.

www.sda.uk.net


14 - 18 Chwefror 2011

Wythnos Ymwybyddiaeth o Atal Cenhedlu, Y Gymdeithas Cynllunio Teulu.

www.fpa.org.uk


1 - 31 Mawrth 2011

Mis Ymwybyddiaeth o Ganser y Prostad, Elusen Canser y Prostad.

www.prostate-cancer.org.uk


1 - 31 Mawrth 2011

Mis Ymwybyddiaeth o Ganser yr Ofari, Ovarian Cancer Action.

www.ovarian.org.uk


7 Ebrill 2011

Diwrnod Iechyd y Byd, Sefydliad Iechyd y Byd.

www.who.int/world-health-day


11 - 15 Ebrill 2011

National Allergy Week, Allergy UK.

www.allergyuk.org


1 - 31 Mai 2011

Mis Achub Baban, Y Gronfa Astudio Marwolaethau Ymhlith Babanod.

www.sids.org.uk


5 Mai 2011

International Day of the Midwife.

www.internationalmidwives.org


17 Mai 2011

Diwrnod Pwysedd Gwaed Uchel y Byd, Cynghrair Pwysedd Gwaed Uchel y Byd.

www.worldhypertensionleague.org


6 - 11 Mehefin 2011

Wythnos i Dynnu Sylw at Beryglon Tamponau, Tampon Alert.

www.tamponalert.org.uk


13 - 19 Mehefin 2011

Wythnos Genedlaethol Iechyd Dynion, Fforwm Iechyd Dynion.

www.menshealthforum.org.uk


19 - 25 Mehefin 2011

Breastfeeding Awareness Week.

www.breastfeeding.nhs.uk


1 - 7 Awst 2011

World Breastfeeding Week, World Health Organisation.

www.who.int


1 - 30 Medi 2011

Mis "Let's Talk Baby", Tommy's.

www.tommys.org


9 Medi 2011

Diwrnod Rhyngwladol Ymwybyddiaeth o Syndrom Alcohol Ffetws, Foetal Alcohol Syndrome Aware UK.

www.fasaware.co.uk


13 - 19 Medi 2011

Wythnos Iechyd Rhywiol, Y Gymdeithas Cynllunio Teulu.

www.fpa.org.uk


1 - 31 Hydref 2011

Mis Ymwybyddiaeth o Ganser y Fron, Breast Cancer Care.

www.breastcancercare.org.uk


1 - 30 Tachwedd 2011

Movember, The Prostate Cancer Charity.

uk.movember.com


1 Rhagfyr 2011

Diwrnod AIDS y Byd, Ymddiriedolaeth Genedlaethol AIDS.

www.worldaidsday.org


» Yn ôl i'r brig

 

Wyddech chi

  •    Fod gennych hawl i adolygu eich meddyginiaethau gyda'ch fferyllydd lleol am ddim.
  •    Gall diet cytbwys, iach, ymarfer corff yn amlach a cholli pwysau pe bai angen rwystro datblygu'r clefyd siwgr.
  •    Gall pobl ifanc rhwng 13 a 25 oed gael cyngor cyfrinachol ynghylch iechyd rhywiol a derbyn condomau am ddim oddi wrth y Cynllun Cerdyn Condom Caerdydd.
  •    Gallai lleihau faint o halen sydd yn eich bwyd o 9g i 6g leihau pwysau gwaed.
  •    Mae camddefnyddio alcohol wedi golygu bod rhyw 33,000 o bobl yng Nghymru a Lloegr wedi gorfod mynd i'r ysbyty am eu bod yn dioddef o glefyd yr afu oherwydd alcohol.
  •    Gallai gwella'ch diet eich rhwystro rhag dioddef o draean o'r holl ganserau.
  •    Mae gan dros 40% o blant 5 oed yng Nghaerdydd un neu fwy o ddannedd pwdr.
  •    Ar hyn o bryd dywedir fod dros hanner poblogaeth Caerdydd dros bwysau neu'n ordew.
  •    Os ydych yn gyrru ar ôl yfed dwywaith y terfyn alcohol cyfreithiol rydych chi 30 gwaith mwy tebygol o achosi damwain ar y ffordd, na gyrrwr sydd heb yfed.
  •    Mae tystiolaeth yn dangos bod diet cytbwys iach, gweithgareddau corfforol a chadw pwysau iach yn effeithiol o ran osgoi a thrin gorbwysedd.
  •    Mae bod yn ordew yn golygu y gallech chi farw rhyw 9 mlynedd ynghynt.
  •    Gall ymarfer corff rheolaidd helpu'n sylweddol os ydych chi'n teimlo'n isel eich ysbryd, dan bwysau neu'n bryderus.
  •    Mae diet sy'n llawn ffrwythau a llysiau yn lleihau'r perygl o ddioddef oherwydd clefyd y galon.
  •    Bydd 650 miliwn o'r bobl sy'n fyw heddiw, yn marw oherwydd tybaco.
  •    Gallai bwyta darn ychwanegol o ffrwythau a llysiau y diwrnod olygu fod rhyw 4% yn llai o berygl o ddioddef clefyd y galon a 6% yn llai o berygl o ddioddef strôc.
  •    Os ydych chi'n ymarfer corff yn rheolaidd, rydych chi'n 50% yn llai tebygol o fynd yn ordew.
  •    Gellid arbed bron i £2000 y flwyddyn drwy roi'r gorau i ysmygu 20 sigar&eacure;t y dydd.
  •    Os ydych chi'n ymarfer corff yn rheolaidd, rydych ryw 50% yn llai tebygol o ddatblygu clefyd y galon na'r bobl hynny na ydynt yn ymarfer corff.
  •    Trwy ymarfer corff yn rheolaidd rydych yn lleihau'r perygl o ddatblygu osteoporosis.
  •    Mae wedi'i brofi fod ysmygu yn ystod cyfnod beichiogrwydd yn un o achosion marwolaeth grud.
  •    Yng Nghymru, amcangyfrifir bod peidio ag ymarfer corff yn costio rhyw £650 miliwn y flwyddyn i'r gwasanaeth iechyd a'r economi yn gyffredinol.
  •    Mae'r 6,000 o ddynion sy'n marw o glefyd y galon bob blwyddyn yn uniongyrchol oherwydd alcohol.
  •    Dim ond 26% o oedolion yng Nghaerdydd sy'n gwneud hanner awr o ymarfer corff 5 diwrnod yr wythnos.

Pethau Defnyddiol i'w Lawrlwytho

» Family Planning and Cytology Clinics (pdf)